3B Modelleme ve Sanal Gerçeklik

Üç boyutlu modelleme, hastanın MR, BT ve anjiyografi görüntülerinden elde edilen anatomik bilgilerin bir araya getirilerek dijital ortamda incelenmesini sağlayan bir yöntemdir. Bu modeller, özellikle kompleks kranial cerrahide lezyonların çevre damarlar, kemik yapılar ve diğer anatomik oluşumlarla ilişkilerinin ameliyat öncesinde değerlendirilmesine yardımcı olur.

Cerrahi planlama ve nöroşirürji eğitimine yönelik araştırmalar kapsamında üç boyutlu anatomik modelleme, sanal gerçeklik ve dijital görselleştirme teknolojileri üzerinde çalışmalar yürütülmektedir. Bu yöntemlerden seçilmiş cerrahi olguların ameliyat öncesi planlamasında da yararlanılmaktadır.

Bu sayfada

Üç boyutlu modeller nasıl hazırlanır?

Hastanın klinik gereksinimine göre MR, BT veya BT anjiyografi gibi görüntüleme verileri kullanılarak ilgili anatomik yapılar dijital ortamda ayrıştırılır (segmentasyon).

Kemik yapılar, damarlar, lezyonlar ve gerekli durumlarda traktografi ile belirlenen beyaz cevher yolları üç boyutlu ortamda temsil edilebilir. Oluşturulan model farklı açılardan incelenerek cerrahi yaklaşımın anatomik özellikleri değerlendirilebilir.

Uygun modeller sanal gerçeklik ortamına aktarılıp üç boyutlu olarak incelenebilir. Kullanılan görüntüleme yöntemleri ve modelin ayrıntı düzeyi, olgunun özelliklerine göre değişir.

Cerrahi planlamada kullanım alanları

Beyin anevrizmaları ve damar cerrahisi

Anevrizmanın boynu, ana damar ve dallarıyla ilişkisi, çevre kemik yapılar ve cerrahi yaklaşım doğrultusu üç boyutlu modeller üzerinde değerlendirilebilir. Seçilmiş olgularda kraniotomi konumu ve klip yerleştirme seçeneklerinin ameliyat öncesinde incelenmesinde bu modellerden yararlanılır.

Kafa tabanı cerrahisi

Kafa tabanı lezyonlarında tümörün kemik yapılar, damarlar ve çevre anatomik oluşumlarla ilişkisi incelenebilir. Bu değerlendirme, farklı cerrahi koridorların karşılaştırılmasını ve yaklaşımın planlanmasını destekler.

Derin yerleşimli beyin lezyonları

Talamus, ventriküller, pineal bölge ve beyin sapı çevresindeki lezyonlarda, cerrahi hedefin çevre yapılarla ilişkisi üç boyutlu olarak değerlendirilebilir. Modeller, anatomik koridorların incelenmesinde yardımcı bir planlama aracıdır.

Nöroşirürji eğitiminde sanal gerçeklik

Üç boyutlu anatomik atlaslar, kadavra diseksiyonlarının dijital ortamda modellenmesi ve sanal ameliyathane uygulamaları, nöroşirürji eğitimine yönelik araştırma alanları arasındadır.

Fotogrametri ve üç boyutlu modelleme yöntemleriyle elde edilen anatomik veriler, cerrahi yapıların farklı açılardan incelenmesini ve eğitim materyallerinin hazırlanmasını sağlayabilir.

Bu çalışmalar, cerrahi nöroanatomi araştırmalarıyla birlikte yürütülmektedir.

Yöntemin sınırları

Üç boyutlu modeller, ameliyat öncesi anatomik değerlendirmeyi destekleyen araçlardır; cerrahi deneyimin, doğrudan gözlemin veya ameliyat sırasında kullanılan diğer yöntemlerin yerini almaz.

Modelin doğruluğu kullanılan görüntüleme verilerinin kalitesine ve anatomik yapıların ayrıştırılmasına bağlıdır. Çok küçük damar ve sinir yapıları her zaman gösterilemeyebilir. Ayrıca ameliyat sırasında dokuların yer değiştirmesi, ameliyat öncesi model ile gerçek anatomik konum arasında farklılık oluşturabilir.

Bu nedenle üç boyutlu planlama bulguları, ameliyat sırasında doğrudan anatomik gözlem ve gerekli olgularda nöronavigasyon, ultrasonografi ve diğer yardımcı yöntemlerle birlikte değerlendirilir.